Jak zrobić plakat wyborczy? Co musi zawierać i jak zaprojektować?

W dalszej części znajdziesz:

• definicję plakatu wyborczego oraz jego rolę w kampanii,
• omówienie przepisów Kodeksu wyborczego wraz z karami za ich naruszenie,
• pełną listę elementów, które muszą znaleźć się na plakacie,
• zasady projektowania – od kompozycji, przez typografię, po kolorystykę,
• przegląd formatów (A2, A1, B1, billboard) oraz rodzajów papieru,
• konkretne nakłady i aktualne ceny druku w złotówkach.

Czym są i jaką rolę w kampanii pełnią plakaty wyborcze?

Plakat wykorzystywany podczas wyborów to materiał wyborczy w rozumieniu odpowiednich zapisów Kodeksu wyborczego. Oznacza upubliczniony i utrwalony przekaz informacji, który pochodzi od komitetu wyborczego i ma związek z zarządzonymi wyborami. Jego zadania to:

• budowanie rozpoznawalności kandydata,
• utrwalanie jego wizerunku,
• komunikowanie najważniejszego przekazu.

W odróżnieniu od ulotki plakat musi działać z dystansu, bo wyborca zazwyczaj nie zatrzyma się po to, aby go przeczytać. Sprawdza się szczególnie w kampaniach lokalnych i samorządowych, gdzie kandydat buduje rozpoznawalność na poziomie konkretnej dzielnicy, gminy lub powiatu.

O sile tego formatu świadczą sprawozdania finansowe z wyborów prezydenckich, opublikowane przez PKW. Kandydaci w ostatnich wyborach prezydenckich znaczną część środków przeznaczyli właśnie na plakaty, ulotki i billboardy. Można więc powiedzieć, że tradycyjny druk pozostaje pozycją numer jeden w kampanijnych budżetach – i to nawet tych ogólnokrajowych.

Zanim rozwiesisz pierwszy plakat, koniecznie zapoznaj się z ramami prawnymi, które obowiązują każdy komitet. Regulacje wskazują między innymi: miejsca, w których agitacja jest zakazana, obowiązki oznaczenia komitetu wyborczego, a także regulują zasady umieszczania plakatów.

Co musi zawierać skuteczny plakat na wybory?

Najważniejszym elementem jest oczywiście… imię i nazwisko kandydata, które powinny być wydrukowane największym krojem, a co za tym idzie – doskonale czytelne z kilkunastu metrów. Tuż obok musi znaleźć się wyraźne zdjęcie, a dalej numer listy oraz pozycja, a także oznaczenie komitetu wyborczego. Całość można dodatkowo wzbogacić nazwą stanowiska, o które się ubiegasz (np. „Kandydat na Burmistrza Miasta X”), nazwą i logotypem partii lub komitetu oraz hasłem wyborczym.

Z uwagi na ograniczoną przestrzeń – warto stawiać na minimalizm. Bowiem każdy zbędny element może sprawić, że komunikat zostanie zwyczajnie osłabiony. W przypadku tego formatu zasada „mniej znaczy więcej” jest jak najbardziej na czasie.

Jak zaprojektować plakat kandydata – krok po kroku?

Zacznij od zebrania danych, które znajdą się na tym materiale (numeru listy, pozycji, oznaczenia komitetu, hasła oraz głównego postulatu). Następnie zorganizuj sesję fotograficzną (to ważne!) u profesjonalnego fotografa – najlepiej z dwiema lub trzema stylizacjami i tłami, aby mieć wybór. Kolejny krok to dobór formatu (A2 dla małej kampanii lokalnej, A1 i B1 dla większych ekspozycji, billboard dla flagowych lokalizacji) oraz przygotowanie briefu dla grafika.

Fundamentem jest zachowanie odpowiedniej hierarchii wizualnej, kontrastu kolorystycznego oraz tego, aby cały przekaz był czytelny podczas 3 / 5-sekundowego kontaktu z plakatem. Najpopularniejszy i najbezpieczniejszy układ uwzględnia:

• dużą fotografię kandydata, która zajmuje około 60 – 70% powierzchni,
• blok z imieniem i nazwiskiem oraz hasłem,
• numer listy i pozycja jako mocny graficzny akcent w jednym z rogów,
• oznaczenie komitetu w dolnym pasku.

Wybieraj bezpieczne czcionki (bez ozdobników), które będą dobrze czytelne z dystansu. Liczbę krojów ogranicz do maksymalnie 2 lub 3. Z kolei kolory zastosowane na plakacie powinny budować spójność przekazu (i z barwami komitetu lub partii).

Po naniesieniu poprawek sprawdź zgodność z Kodeksem wyborczym, wykonaj eksport do PDF w wersji do druku, zweryfikuj plik w drukarni i zamów wydruk próbny przed pełnym nakładem. Na końcu pozostaje druk, odbiór oraz dystrybucja zgodna z aktualnymi przepisami prawa.

Jaki format wybrać? Przegląd najpopularniejszych opcji (A2, A1, B1, billboard).

Format musi być dopasowany do miejsca ekspozycji. Dostępne opcje to między innymi:

• A3 (297 x 420 mm) – do tablic ogłoszeniowych wewnętrznych, klatek schodowych i sklepów; tani oraz łatwy do umieszczenia,
• A2 (420 x 594 mm) – najczęściej używany format na słupy ogłoszeniowe, ogrodzenia i tablice; kompromis między widocznością a kosztem,
• A1 (594 x 841 mm) – format poważnej kampanii lokalnej, dobrze widoczny z dystansu 10 – 20 metrów,
• B2 (480 x 680 mm) i B1 (680 x 980 mm) – formaty pośrednie dla większych ekspozycji oraz tablic miejskich,
• B0 (1000 x 1414 mm) i XXL (1090 x 1530 mm) – plakaty wielkoformatowe na ściany, gabloty reklamowe i słupy,
• billboard (504 x 238 cm) – odrębna kategoria, wymagająca zupełnie innego projektu, proporcji i hierarchii informacji.

Jaki papier, jaka gramatura i jakie parametry będą najodpowiedniejsze?

Podstawowym kryterium jest miejsce oraz czas ekspozycji. Jeśli chodzi o gramatury – papier 90 – 130 g to najtańsza opcja – głównie do tymczasowych plakatów wewnętrznych. 170 g jest standardem dla plakatów A2 i A1 na tablice. Natomiast 250 – 300+ g to wariant premium, dla plakatów ekspozycyjnych np. w gablotach.

Kreda matowa wygląda elegancko i lepiej oddaje zdjęcia portretowe, błyszcząca pozwala lepiej eksponować kolory, ale daje refleksy. Papier offsetowy jest tańszy, lecz gorzej odwzorowuje barwy (stąd nadaje się do mniej wymagających zastosowań). Jeśli zależy Ci na większej odporności na warunki atmosferyczne – rozważ laminowanie lub zamówienie materiałów pokrywanych lakierem.

Jakie ilości plakatów warto wydrukować na kampanię wyborczą?

Jak łatwo się domyślić – nakład zależy od skali kampanii oraz wielkości okręgu, w którym działasz, a także liczby lokalizacji, w których w ogóle można wieszać tego typu materiały. Dla ułatwienia możemy przyjąć rzędy wielkości dopasowane do konkretnych miejscowości liczących:

• do 3000 mieszkańców – około 50 – 100 plakatów,
• do 5000 – 10 000 mieszkańców – średnio 100 – 200 sztuk,
• 30 – 50 tys. mieszkańców – przyda się 200 – 400 plakatów,
• 100 tysięcy i więcej – powyżej 500 plakatów.

Oczywiście, poza nimi Twoja kampania musi uwzględniać inne formy, w tym ulotki, banery, spoty wyborcze, własną stronę www polityka oraz aktywności zarówno offline (spotkania, wiece itp.), jak i online (social media).

Plakaty bywają zrywane, dewastowane, zaklejane lub zwyczajnie ulegają zniszczeniu w wyniku działań deszczu, słońca oraz wiatru. Dlatego podczas zamawiania uwzględnij odpowiedni zapas, który pozwoli na bieżąco uzupełniać ewentualne braki. To ważne, bo puste miejsce po Twoim materiale bardzo szybko może zostać zagospodarowane przez polityczną konkurencję.

Weź też pod uwagę, że zazwyczaj lepiej (opłacalniej) zamówić od razu większą partię – niż później zlecać tzw. dodruki. Cena jednostkowa spada bowiem wraz z rosnącym nakładem.

Ile wynoszą koszty projektu i druku plakatów wyborczych?

Dla najpopularniejszego formatu plakatu A2 (kreda 170 g, druk jednostronny) – przybliżone ceny wydruku przedstawiają się następująco: 50 sztuk to około 100 – 150 zł, 100 sztuk – około 150 – 250 zł, a 300 sztuk – około 400 – 600 zł. Oczywiście, są to tylko szacunkowe stawki. Lepsza jakość czy większy rozmiar – oznacza też większe wydatki.

P.S. Osobną pozycję stanowi sam projekt graficzny. Z uwagi na fakt, że Twój plakat mogą zobaczyć tysiące, a nierzadko dziesiątki tysięcy potencjalnych wyborców – warto zainwestować w profesjonalne usługi w tym zakresie.

Szukasz wsparcia w przygotowaniu plakatów wyborczych?

Doskonale wiemy, jak złożona, trudna i wymagająca jest praca nad skutecznymi materiałami wyborczymi.

Dobra wiadomość jest więc taka, że w ramach naszych usług oferujemy profesjonalne wsparcie obejmujące projektowanie plakatów dla polityków, przygotowanie identyfikacji wizualnej kandydata oraz organizację druku i dystrybucji. Po szczegóły dotyczące współpracy zapraszamy do kontaktu.

Czytaj więcej