Ile zarabia poseł na Sejm RP? Uposażenia, diety i dodatki.

Konkretnie czekają takie informacje, jak:

• kwoty zarobków posła brutto oraz netto,
• wyjaśnienie różnic pomiędzy uposażeniem a dietą,
• mechanizm naliczania uposażenia,
• omówienie dodatków funkcyjnych i za wysługę lat,
• opis ryczałtu biurowego oraz świadczeń rzeczowych,
• wskazówki, gdzie sprawdzić zarobki konkretnego posła.

Ile zarabia poseł w Polsce? Zarobki brutto i netto.

Podstawowe miesięczne uposażenie poselskie wynosi 13 872 zł brutto, a dieta parlamentarna to 4 335 zł brutto, co łącznie przekłada się na kwotę podstawową 18 207 zł brutto miesięcznie. Po odliczeniu składek ZUS, składki zdrowotnej oraz podatku PIT od uposażenia (dieta jest w znacznej części zwolniona z PIT) – szeregowy poseł na tzw. rękę otrzymuje około 13 000 – 13 500 zł każdego miesiąca.

Wydaje się niewiele, jak za pełnienie tak poważnej funkcji w państwie? W tym miejscu musimy jasno zaznaczyć, że powyższe wyliczenia dotyczą tzw. posła szeregowego – bez dodatków funkcyjnych. W praktyce posłowie mają wiele okazji, aby powiększyć kwotę, która trafia na ich konto bankowe. Przykładowo – poseł kierujący komisją lub zasiadający w Prezydium Sejmu może otrzymywać znacznie więcej, ale o tym informacje znajdują się w dalszej części tej publikacji.

O tym, jak zostać posłem, dowiesz się z innego artykułu z naszej bazy wiedzy.

Z czego składa się wynagrodzenie posła?

Świadczenia posła tworzą kilka odrębnych filarów, do których zaliczamy:

• elementy stałego wynagrodzenia (uposażenie poselskie oraz dieta parlamentarna),
• dodatki funkcyjne (przysługujące przewodniczącym i wiceprzewodniczącym komisji, członkom Prezydium Sejmu oraz przewodniczącym stałych podkomisji),
• świadczenia rzeczowe i ryczałtowe (ryczałt mieszkaniowy i hotelowy, bezpłatne przejazdy, kilometrówki, telefon służbowy, a dla marszałka i wicemarszałków – samochód służbowy).

#1 Uposażenie poselskie

Stanowi realne wynagrodzenie za pracę posła i jest opodatkowane na zasadach ogólnych (PIT 12% lub 32%) oraz objęte składkami ZUS i zdrowotnymi. Zgodnie z ustawą o wykonywaniu mandatu posła i senatora stanowi ono 80% wynagrodzenia podsekretarza stanu (wyliczane na podstawie kwoty bazowej – ustalanej corocznie w ustawie budżetowej). W 2026 roku kwota bazowa dla osób zajmujących kierownicze stanowiska państwowe wynosi 1 935,26 zł. Po zastosowaniu mnożnika dla podsekretarza stanu oraz progu 80% otrzymujemy uposażenie poselskie w wysokości 13 872 zł brutto miesięcznie.

Ponadto, istnieje tzw. wysługa lat (czyli dodatek za staż), w ramach której posłowie nabywają prawo do dodatkowych świadczeń. Stawka rośnie wraz ze stażem pracy – po 5 latach wynosi 5% uposażenia, po 10 latach 10%, a maksymalnie 20% po 20 latach. Nie wlicza się jej do kwoty bazowej, lecz dodaje od razu do końcowej kwoty miesięcznego uposażenia. Dla doświadczonego posła z wieloletnim stażem dodatek ten może oznaczać dodatkowe 1500 – 2700 zł brutto miesięcznie.

#2 Dieta parlamentarna

Ten składnik odpowiada za około 25% wynagrodzenia i jest jednakowy dla wszystkich posłów – niezależnie od stażu, klubu czy pełnionej funkcji. Dieta jest w dużej części zwolniona z podatku dochodowego, co sprawia, że w praktyce większa część diety pozostaje „na rękę”.

Kiedy poseł może stracić uposażenie lub dietę (całość lub część)?

Wynagrodzenie posła nie jest bezwarunkowe. Istnieją okoliczności, w których może zostać uszczuplone (np. za nieusprawiedliwione nieobecności na posiedzeniach Sejmu, komisji oraz przy głosowaniach). Wysokość takich potrąceń zależy od liczby opuszczonych głosowań i posiedzeń w danym miesiącu. Szczegóły regulują zapisy regulaminu Sejmu.

Istnieją też sytuacje, w których uposażenie w ogóle nie przysługuje. Przykładowo:

• poseł sam może zrzec się pobierania uposażenia,
• łącząc mandat z innym stanowiskiem państwowym – może pobierać wynagrodzenie tylko z jednego tytułu.

#3 Dodatki funkcyjne

Jak sama nazwa wskazuje – są to elementy „pensji” naliczane w zamian za pełnienie określonych funkcji. Przewodniczący stałej komisji sejmowej otrzymuje dodatek w wysokości 20% uposażenia, wiceprzewodniczący komisji – 15%, natomiast przewodniczący stałej podkomisji – 10%. Zważywszy na fakt, że Sejm posiada kilkadziesiąt stałych komisji (oraz liczne podkomisje), to katalog beneficjentów jest naprawdę imponujący.

Jednak najwyższe dodatki przypadają kierownictwu izby. W tym obszarze to marszałek Sejmu otrzymuje najwyższe dodatki, a zaraz za nim plasują się wicemarszałkowie oraz członkowie Prezydium Sejmu.

Uprawnione organy mogą określać dodatkowe okoliczności uzasadniające wypłatę dodatków, ustalać ich wysokość oraz wskazywać komisje, których członkowie również je otrzymują. To z kolei oznacza, że katalog świadczeń dodatkowych nie ogranicza się wyłącznie do przypadków wskazanych w ustawie.

#4 Ryczałt na prowadzenie biura poselskiego

Każdemu posłowi przysługuje miesięczny ryczałt, który ma przeznaczyć na pokrycie kosztów funkcjonowania jego biura.

Takie środki mogą być przeznaczone np. na wynajem lokalu (czynsz, opłaty komunalne), wynagrodzenia pracowników biura (asystentów, sekretarki, kierownika biura), koszty mediów (telefon, internet, prąd), materiały i sprzęt biurowy (komputery, drukarki, meble), ekspertyzy oraz opinie prawne, podróże służbowe po okręgu i kraju, koszty spotkań z wyborcami (wynajem sal, catering) oraz prenumeratę prasy fachowej. Kwota ryczałtu jest stała i nie stanowi dochodu osobistego posła.

#5 Świadczenia rzeczowe (za zakwaterowanie, podróże, telefon, samochód)

Posłowie spoza Warszawy otrzymują ryczałt, który mogą przeznaczyć na wynajem mieszkania w stolicy. Alternatywnie – mogą bezpłatnie skorzystać z miejsca w Domu Poselskim. To świadczenie również podlega zwolnieniu z PIT. Do tego dochodzą jeszcze:

• Zwrot kosztów noclegów (dla posłów korzystających z hoteli podczas wyjazdów służbowych) – na podstawie przedstawionych faktur i rozliczeń delegacji.
• Przywileje komunikacyjne – prawo do bezpłatnych przejazdów publicznym transportem zbiorowym (PKP, PKS, komunikacja miejska) na podstawie legitymacji poselskiej, a także do bezpłatnych przelotów krajowych.
• Służbowe samochody z kierowcami (np. dla marszałka i wicemarszałków).

Poza wyżej wymienionymi benefitami – każdemu posłowi przysługuje bezpłatny telefon służbowy z abonamentem, komputer oraz tablet do pracy parlamentarnej.

#6 Odprawa po zakończeniu kadencji

Choć nie jest to regularny element wynagrodzenia – warto o tym wspomnieć. Otóż, na posłów, którzy nie zostali wybrani na kolejną kadencję Sejmu, czeka natomiast jednorazowa odprawa – w wysokości trzech uposażeń. Taka wypłata ma na celu ułatwienie im poszukiwania nowego zajęcia zarobkowego.

Gdzie możesz sprawdzić, ile zarabia konkretny poseł i na co wydaje swój ryczałt?

Podstawowym źródłem tego typu informacji są oświadczenia majątkowe (każdy poseł ma obowiązek złożenia stosownego dokumentu, w którym zawiera dane o swoich dochodach, majątku, jak również zobowiązaniach). Taką weryfikację umożliwiają również tzw. sprawozdania z wykonania ryczałtu na biuro poselskie.

Rozważasz start w wyborach i szukasz marketingowego wsparcia?

Zapewniamy pełną obsługę marketingową polityków i ich partii, w ramach której między innymi zajmujemy się produkcją spotów i materiałów wyborczych, stron internetowych, prowadzeniem komunikacji i wieloma innymi. Skontaktuj się z nami, aby poznać szczegóły i sprawdzić, czy możemy Ci pomóc w Twojej politycznej karierze.

Czytaj więcej